İzmir’de içme suyu sorunu her geçen gün derinleşirken, tarımsal sulama da ciddi bir tehdit altında. Özellikle Küçük Menderes Havzası’nda hem barajlar kurudu hem de yeraltı sularında seviye dip yaptı. Uzmanlara göre, bu gidişle bölgede 5 yıl içinde tarımsal üretim durma noktasına gelebilir.

Yenigün Gazetesi’nden Nurcan Etik’in haberine göre, İzmir’in hem merkezinde hem de çevre ilçelerinde barajlardaki su miktarı kritik seviyelere geriledi. Bölgedeki en büyük sulama kaynağı olan Beydağ Barajı’nda su neredeyse kalmadı. Geçtiğimiz hafta çiftçilere verilen su tamamen kesildi. Öte yandan, sondajla açılan kuyular da 300 metre derinliğe kadar indi. Bu durum, önümüzdeki yıllarda hem içme suyu hem de tarımsal üretim açısından karanlık bir tablo çiziyor.

Kuraklık Tarımı Vuruyor, Köylü Alternatifsiz

Uzmanlar, bölgede özellikle slajlık mısır üretiminin yüksek su tüketimine neden olduğunu belirtiyor. Hayvancılıkla geçimini sağlayan köylüler için bu ürün temel yem kaynağı konumunda. Ancak artan kuraklıkla birlikte suyu tüketen bu tarımsal faaliyetlerin sürdürülebilirliği sorgulanıyor. Alternatif yem ürünlerinin hızla devreye alınması gerektiği vurgulanıyor.

“Su Yetmiyor” Tartışmaları Başladı Bile

Baraj suyunun kesilmesiyle birlikte gözler yeraltı sularına çevrildi ancak orada da tablo iç açıcı değil. Dalgıç pompası olan üreticiler, suya erişim konusunda avantajlı konumda. Küçük üreticiler ise ya tarlalarını kiraya verecek ya da üretimi bırakacak. Şimdiden köylüler arasında “kime su verilecek” tartışmaları başlamış durumda. Bir yetkili durumu şöyle özetliyor:

“Yağmur yağmazsa tarımsal üretim tamamen duracak. Suyu olan üretici bile 5 yıl içinde üretim yapamayacak hâle gelecek.”

Sayaç Sistemi Geç Geldi

Bu yıl Beydağ Barajı’nda sayaçlı sulama sistemine geçilmesi, su kullanım süresini 20 günden 70 güne çıkardı. Ancak bu adımın çok geç atıldığı görüşü hakim. Pirinççi Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifi Başkanı Mehmet Alpay, yıllarca plansız ve ölçüsüz sulama yapıldığını belirtiyor:

“Eskiden su bol diye hunharca harcadık. O suyun çoğu denize aktı gitti. Şimdi hem baraj boş hem yeraltı suyu tükeniyor.”

Yeraltı Suları Dipte, Kaçak Kuyular Tavan Yaptı

Jeoloji Mühendisleri Odası İzmir Şubesi’nden Hakkı Batur, Küçük Menderes Ovası’nda yeraltı sularının 300 metreye kadar düştüğünü söylüyor. Bölgenin jeolojik yapısı, suyun yeraltına geçmesini de zorlaştırıyor. Üstelik açılan çok sayıda kaçak kuyu, bu kaynakları hızla tüketiyor:

“Devlet burayı yeraltı suyu açısından kapalı bölge ilan etti ama herkes kendi başına kuyu açtı. Plansızlık suyu bitirdi.”

Çözüm Var mı?

Bölge için umut vadeden projeler de gündemde. Devlet Su İşleri’nin Küçük Menderes için yeraltı barajı projeleri olduğu biliniyor. Ancak bu projelerin hangi aşamada olduğu bilinmiyor. Uzmanlara göre, bu tür alternatif su yönetimi yöntemleri hayata geçirilmeden tarımsal üretim sürdürülebilir olmayacak.

Kaynak: Yenigün Gazetesi